Lidstaten van de Europese Unie
De Europese Unie (EU) onderscheidt voor de douanewetgeving 3 verschillende belastinggebieden:
- een douanegebied;
- een accijnsgebied;
- een BTW-gebied.
Uitzonderingsgebieden
Sommige gebieden maken wel deel uit van het geografische grondgebied van de EU, maar behoren niet tot het douanegebied, het accijnsgebied en/of het BTW-gebied van de EU. Voor de belastingen worden deze uitzonderingsgebieden dan als niet-EU-landen beschouwd. Niet-EU-landen worden ook wel '3e landen' genoemd.
De Douane beperkt de vrijstellingen bij invoer voor reizigers uit deze uitzonderingsgebieden. Komt u uit een uitzonderingsgebied, dan krijgt u voor de belasting waarvoor de uitzondering geldt dezelfde vrijstelling als reizigers die van buiten de EU komen.

Hierna ziet u een overzicht van de lidstaten van de Europese Unie en tot welke douanegebieden zij behoren.
27 lidstaten en gebieden (1) |
Douanegebied | BTW-gebied | Accijnsgebied |
|---|---|---|---|
België |
Ja |
Ja |
Ja |
Bulgarije |
Ja | Ja | Ja |
Cyprus (2) |
Ja |
Ja |
Ja |
Denemarken |
Ja |
Ja |
Ja |
Faeröer |
Nee |
Nee |
Nee |
Groenland |
Nee |
Nee |
Nee |
Duitsland |
Ja |
Ja |
Ja |
Helgoland |
Nee |
Nee |
Nee |
Busingen (3) |
Nee |
Nee |
Nee |
Jungholz |
Ja |
Nee |
Ja |
Mittelberg (Kleinwalsertal) (4) |
Ja |
Nee |
Ja |
Estland |
Ja |
Ja |
Ja |
Finland |
Ja |
Ja |
Ja |
Åland eilanden (5) |
Ja |
Nee |
Nee |
Frankrijk |
Ja |
Ja |
Ja |
Corsica |
Ja |
Ja |
Ja |
DOM (6) |
Ja |
Nee |
Nee |
TOM (6) |
Nee |
Nee |
Nee |
Monaco |
Ja |
Ja |
Ja |
Griekenland |
Ja |
Ja |
Ja |
Berg Athos |
Ja |
Nee |
Nee |
Hongarije |
Ja |
Ja |
Ja |
Ierland |
Ja |
Ja |
Ja |
Italië |
Ja |
Ja |
Ja |
Campione d'Italia (7) |
Nee |
Nee |
Nee |
Elba |
Ja |
Ja |
Ja |
Livigno |
Nee |
Nee |
Nee |
Meer van Lugano (8) |
Nee |
Nee |
Nee |
Panteleria |
Ja |
Ja |
Ja |
San Marino (9) |
Nee |
Nee |
Ja/Nee (10) |
Sardinië |
Ja |
Ja |
Ja |
Sicilië |
Ja |
Ja |
Ja |
Vaticaanstad (= 3e land) |
Nee |
Nee |
Nee |
Letland |
Ja |
Ja |
Ja |
Litouwen |
Ja |
Ja |
Ja |
Luxemburg |
Ja |
Ja |
Ja |
Malta |
Ja |
Ja |
Ja |
Nederland |
Ja |
Ja |
Ja |
Oostenrijk |
Ja |
Ja |
Ja |
Polen |
Ja |
Ja |
Ja |
Portugal |
Ja |
Ja |
Ja |
Azoren |
Ja |
Ja |
Ja |
Madeira |
Ja |
Ja |
Ja |
Macao (= 3e land, China) |
Nee |
Nee |
Nee |
Roemenië |
ja | ja | ja |
Slovenië |
Ja |
Ja |
Ja |
Slowakije |
Ja |
Ja |
Ja |
Spanje |
Ja |
Ja |
Ja |
Andorra (11) |
Nee |
Nee |
Nee |
Canarische Eilanden (12) |
Ja |
Nee |
Nee |
Ceuta en Melilla |
Nee |
Nee |
Nee |
Balearen (13) |
Ja |
Ja |
Ja |
Tsjechië |
Ja |
Ja |
Ja |
Verenigd Koninkrijk |
Ja |
Ja |
Ja |
Eiland Man |
Ja |
Ja |
Ja |
Gibraltar |
Nee |
Nee |
Nee |
Kanaaleilanden (14) |
Ja |
Nee |
Nee |
Zweden |
Ja |
Ja |
Ja |
1. In deze lijst is geen onderscheid gemaakt tussen het grondgebied van de EU en het staatskundige gebied van een lidstaat. Er kunnen namelijk afwijkingen zijn die voortkomen uit het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap. Monaco behoort bijvoorbeeld niet tot het grondgebied, maar wel tot het douanegebied van de EG. Dit vanwege de douane-unie met Frankrijk.
2. Het Turkse deel van Cyprus maakt geen deel uit van het douanegebied, het BTW-gebied en het accijnsgebied van de EU.
3. Geografisch gezien ligt Busingen in Zwitserland, maar staatkundig gezien behoort het tot het Duitse grondgebied. In de praktijk wordt Busingen beschouwd als een deel van het Duitse douanegebied.
4. Mittelberg behoort staatkundig tot Oostenrijk. Het wordt echter tot het Duitse douanegebied gerekend, omdat het alleen vanuit Duitsland te bereiken is.
5. De Åland eilanden horen staatkundig bij Finland, maar worden tot het Duits douanegebied gerekend, omdat zij alleen vanuit Duitsland te bereiken zijn.
6. TOM staat voor Territoires d'Outre Mer en bestaat uit: Frans-Polynesië, Nieuw-Caledonië, de Wallis en Fatuna eilanden, Mayotte, Saint-Pierre, Miquelon en de Franse Zuidelijke en Antarctische territoria.
DOM staat voor Departements d'Outre Mer en bestaat uit: Guyana Guadeloupe, Martinique en Reunion.
7. De gemeente Campione d'Italia ligt geografisch in Zwitserland, maar hoort staatkundig bij Italië.
8. Alleen de Italiaanse wateren van het Meer van Lugano vallen buiten de belastinggebieden van de Douane. Het Italiaanse grondgebied loopt vanaf de oever in Italië tot aan de politieke grens van de zone tussen Ponte Tresa en Porte Ceresio. Het overige gebied is Zwitsers grondgebied.
9. San Marino vormt een douane-unie met de EU.
10. San Marino staat in de Accijns-Richtlijn 92/12/EG nog steeds vermeld als accijnsgebied, maar in de 'Interim overeenkomst over handel en Douane-unie tussen de EG en San Marino' niet. Zolang San Marino in de Accijns-Richtlijn staat, is een Administratief Geleide Documenten (AGD) nodig.
11. Andorra vormt een douane-unie met de EU. Er geldt een speciale regeling voor landbouwgoederen.
12. De Canarische Eilanden bestaan uit: Lanzarote, Fuerteventura, Gran Canaria, Tenerife, La Gomera, El Hierro en La Palma.
13. De Balearen bestaan uit: Mallorca, Menorca, Formentera en Ibiza.
14. De Kanaaleilanden bestaan uit: Alderney, Jersey, Guernsey, Sark, Herm en Les Minquires.
